ค่าไฟที่เพิ่มขึ้นส่งผลโดยตรงต่อต้นทุนของธุรกิจ โดยเฉพาะกิจการที่ต้องเปิดเครื่องปรับอากาศ เดินเครื่องจักร หรือใช้อุปกรณ์ไฟฟ้าหลายชั่วโมงต่อวัน ผู้ประกอบการจำนวนมากจึงเริ่มพิจารณาติดตั้งโซลาร์เซลล์เพื่อผลิตไฟฟ้าใช้เองและลดค่าใช้จ่ายในระยะยาว
แต่การติดตั้งโซลาร์เซลล์ไม่ได้ให้ผลลัพธ์เหมือนกันในทุกกิจการ ธุรกิจที่มีแนวโน้มได้รับประโยชน์มากที่สุดมักใช้ไฟสูงในช่วงกลางวัน มีพื้นที่ติดตั้งเพียงพอ และสามารถนำไฟฟ้าที่ผลิตได้ไปใช้ทันที
ลองสำรวจกันว่า 6 ธุรกิจประเภทใดเหมาะกับการติดตั้งโซลาร์เซลล์ และกิจการของคุณอยู่ในกลุ่มเหล่านี้หรือไม่
ก่อนติดตั้ง ลองเช็กว่าธุรกิจของคุณมีลักษณะเหล่านี้หรือไม่
การพิจารณาเฉพาะประเภทธุรกิจอาจยังไม่เพียงพอ เพราะกิจการประเภทเดียวกันก็สามารถมีพฤติกรรมการใช้ไฟแตกต่างกันได้ ธุรกิจที่เหมาะกับการติดตั้ง Solar Rooftop มักมีลักษณะสำคัญดังนี้
- ใช้ไฟฟ้าสูงระหว่างช่วงเช้าถึงช่วงเย็น
- เปิดดำเนินงานเป็นประจำหลายวันต่อสัปดาห์
- มีพื้นที่หลังคาหรือพื้นที่ว่างซึ่งได้รับแสงแดดเพียงพอ
- ค่าไฟเป็นต้นทุนสำคัญของการดำเนินงาน
- มีแผนใช้สถานที่นั้นต่อเนื่องในระยะยาว
- ต้องการลดต้นทุนควบคู่กับการดำเนินธุรกิจอย่างยั่งยืน
หากตรงกับหลายข้อ โซลาร์เซลล์อาจเป็นหนึ่งในการลงทุนด้านพลังงานที่น่าพิจารณา แต่ควรสำรวจพื้นที่และวิเคราะห์ข้อมูลการใช้ไฟก่อนกำหนดขนาดระบบเสมอ
1. โรงงานอุตสาหกรรม
โรงงานเป็นธุรกิจที่เหมาะกับการติดตั้งโซลาร์เซลล์โรงงานอย่างชัดเจน เนื่องจากมักใช้ไฟฟ้าปริมาณมากกับเครื่องจักร สายการผลิต เครื่องปรับอากาศ ระบบระบายอากาศ และระบบแสงสว่าง
โรงงานจำนวนมากเดินเครื่องในเวลากลางวัน ซึ่งตรงกับช่วงที่ระบบโซลาร์เซลล์สามารถผลิตไฟฟ้าได้ เมื่อผลิตไฟแล้วนำมาใช้ภายในโรงงานทันที จึงช่วยลดปริมาณไฟที่ต้องซื้อจากระบบได้
อีกหนึ่งข้อได้เปรียบคืออาคารโรงงานมักมีหลังคาขนาดใหญ่ รองรับการติดตั้งแผงได้จำนวนมาก อย่างไรก็ตาม ก่อนติดตั้งควรตรวจสอบความแข็งแรงของโครงสร้างหลังคา โหลดไฟในแต่ละช่วงเวลา และพื้นที่ที่มีเงาบดบัง เพื่อให้ได้ขนาดระบบที่เหมาะสมกับการใช้งานจริง
2. คลังสินค้า ศูนย์กระจายสินค้า และห้องเย็น
คลังสินค้าและศูนย์กระจายสินค้ามักมีหลังคากว้าง แต่ยังใช้พื้นที่ดังกล่าวไม่เต็มประโยชน์ การติดตั้ง Solar Rooftop จึงช่วยเปลี่ยนพื้นที่ว่างให้กลายเป็นแหล่งผลิตพลังงานสำหรับกิจการได้
ไฟฟ้าที่ผลิตได้สามารถนำไปใช้กับระบบแสงสว่าง ระบบรักษาความปลอดภัย อุปกรณ์ขนถ่ายสินค้า สำนักงานภายในคลัง รวมถึงการชาร์จอุปกรณ์ไฟฟ้าต่าง ๆ
สำหรับห้องเย็นหรือคลังสินค้าควบคุมอุณหภูมิ ความน่าสนใจยิ่งเพิ่มขึ้น เพราะระบบทำความเย็นต้องใช้ไฟสูงและทำงานต่อเนื่อง หากมีโหลดไฟในช่วงกลางวันมาก ก็มีโอกาสนำพลังงานจากโซลาร์เซลล์มาใช้ได้อย่างเต็มที่
3. ห้างสรรพสินค้า ซูเปอร์มาร์เก็ต และร้านค้าปลีก
ธุรกิจค้าปลีกขนาดใหญ่ใช้ไฟกับเครื่องปรับอากาศ ระบบแสงสว่าง ตู้แช่สินค้า ป้ายประชาสัมพันธ์ และอุปกรณ์ภายในร้านตลอดเวลาทำการ ช่วงเปิดให้บริการส่วนใหญ่ยังตรงกับเวลาที่แผงโซลาร์เซลล์ผลิตพลังงานได้
นอกจากพื้นที่หลังคาของตัวอาคารแล้ว ธุรกิจที่มีลานจอดรถยังอาจพิจารณาติดตั้ง Solar Carport เพื่อผลิตไฟฟ้าและช่วยสร้างร่มเงาให้รถยนต์ในเวลาเดียวกัน
การใช้พลังงานสะอาดยังช่วยสนับสนุนภาพลักษณ์ด้านสิ่งแวดล้อมของแบรนด์ โดยเฉพาะองค์กรที่มีนโยบายลดการปล่อยคาร์บอนหรือดำเนินงานภายใต้แนวทาง ESG
4. โรงแรม รีสอร์ต และธุรกิจบริการ
โรงแรมและรีสอร์ตมีการใช้ไฟฟ้าหลากหลาย ตั้งแต่เครื่องปรับอากาศ ระบบทำน้ำร้อน ห้องครัว ห้องซักรีด สระว่ายน้ำ ไปจนถึงระบบแสงสว่างในพื้นที่ส่วนกลาง
แม้กิจการประเภทนี้จะใช้ไฟทั้งกลางวันและกลางคืน แต่โหลดไฟในเวลากลางวันก็ยังมีสัดส่วนไม่น้อย โดยเฉพาะโรงแรมที่มีห้องอาหาร ห้องประชุม สปา หรือกิจกรรมภายในพื้นที่
การออกแบบระบบจึงควรพิจารณาข้อมูลการใช้ไฟรายช่วงเวลา ไม่ใช่อ้างอิงเพียงยอดค่าไฟรวมต่อเดือน เพื่อป้องกันการติดตั้งระบบใหญ่เกินกว่าปริมาณไฟที่ธุรกิจสามารถใช้ได้ในช่วงที่มีการผลิต
5. ร้านอาหาร คาเฟ่ และธุรกิจอาหาร
ร้านอาหารและคาเฟ่ใช้ไฟกับตู้เย็น ตู้แช่ เครื่องปรับอากาศ เครื่องชงกาแฟ เครื่องทำน้ำแข็ง และอุปกรณ์ครัวหลายประเภท โดยเฉพาะร้านที่เปิดตั้งแต่เช้าหรือให้บริการตลอดวัน
กิจการที่ใช้ไฟกลางวันสูงและมีอาคารเป็นของตนเองจึงอาจติดตั้งโซลาร์เซลล์เพื่อลดต้นทุนการดำเนินงานได้ ส่วนร้านค้าที่เช่าพื้นที่ควรตรวจสอบระยะเวลาสัญญาเช่า สิทธิในการดัดแปลงอาคาร และข้อตกลงกับเจ้าของพื้นที่ก่อนตัดสินใจ
สำหรับธุรกิจที่มีหลายสาขา ควรประเมินแต่ละสาขาแยกกัน เพราะขนาดอาคาร พฤติกรรมการใช้ไฟ และเงื่อนไขพื้นที่อาจแตกต่างกัน
6. ฟาร์มและธุรกิจเกษตร
กิจการด้านการเกษตรมีอุปกรณ์จำนวนมากที่ต้องใช้ไฟฟ้า เช่น ปั๊มน้ำ ระบบชลประทาน พัดลมระบายอากาศ ระบบควบคุมอุณหภูมิ เครื่องให้อาหาร และอุปกรณ์ภายในโรงเรือน
ฟาร์มที่ใช้อุปกรณ์เหล่านี้ในช่วงกลางวันสามารถนำไฟจากโซลาร์เซลล์มาใช้กับการดำเนินงานได้โดยตรง นอกจากนี้ ฟาร์มบางแห่งยังมีพื้นที่หลังคาโรงเรือนหรืออาคารเก็บอุปกรณ์ที่เหมาะสำหรับติดตั้งแผง
อย่างไรก็ตาม ระบบสำหรับพื้นที่การเกษตรต้องออกแบบตามสภาพแวดล้อมจริง ทั้งเรื่องฝุ่น ความชื้น ความร้อน ระยะทางเดินสายไฟ และความสม่ำเสมอของระบบไฟเดิม เพื่อให้ใช้งานได้อย่างปลอดภัยและมีประสิทธิภาพ
ก่อนประเมินระบบ ธุรกิจควรเตรียมข้อมูลอะไรบ้าง
การประเมินระบบโซลาร์เซลล์ให้เหมาะกับธุรกิจควรเริ่มจากข้อมูลการใช้ไฟและสภาพพื้นที่จริง ผู้ประกอบการควรเตรียมบิลค่าไฟย้อนหลังอย่างน้อย 6–12 เดือน ข้อมูลเวลาทำการ รายการอุปกรณ์หรือเครื่องจักรที่ใช้ไฟสูง และแผนการขยายกิจการในอนาคต
ในส่วนของพื้นที่ติดตั้ง ควรมีข้อมูลขนาดหลังคา แบบอาคาร อายุของหลังคา และประวัติการซ่อมแซมเบื้องต้น หากเป็นพื้นที่เช่า ควรตรวจสอบสิทธิในการติดตั้งและระยะเวลาสัญญาเช่าด้วย ข้อมูลเหล่านี้จะช่วยให้ผู้ให้บริการประเมินขนาดระบบ ผลิตไฟได้ใกล้เคียงกับการใช้งานจริง และคำนวณผลประหยัดได้แม่นยำขึ้น
ติดโซลาร์เซลล์แล้วคุ้มไหม ต้องดูมากกว่าประเภทธุรกิจ
การอยู่ใน 6 กลุ่มธุรกิจข้างต้นไม่ได้หมายความว่าทุกแห่งควรติดตั้งระบบขนาดเดียวกัน สำหรับผู้ประกอบการที่สงสัยว่า ลงทุนติดตั้งโซลาร์เซลล์คุ้มไหม คำตอบต้องพิจารณาจากรูปแบบการใช้ไฟและปัจจัยเฉพาะของแต่ละกิจการ ได้แก่
ปริมาณการใช้ไฟช่วงกลางวัน
ยิ่งธุรกิจสามารถใช้ไฟที่ระบบผลิตได้ทันทีมากเท่าไร ก็ยิ่งมีโอกาสลดการซื้อไฟจากระบบได้มากขึ้น การดูเฉพาะยอดค่าไฟรายเดือนจึงไม่เพียงพอ ควรพิจารณาด้วยว่าไฟส่วนใหญ่ถูกใช้ในช่วงเวลาใด
ขนาดและสภาพของพื้นที่ติดตั้ง
พื้นที่กว้างไม่ได้หมายความว่าจะติดตั้งได้ทั้งหมด ต้องตรวจสอบความแข็งแรงของโครงสร้าง ทิศทางของหลังคา อุปกรณ์ที่อยู่บนหลังคา รวมถึงเงาจากต้นไม้ ป้าย หรืออาคารใกล้เคียง
ขนาดระบบที่เหมาะสม
ระบบขนาดใหญ่เกินไปอาจผลิตไฟเกินกว่าที่ธุรกิจใช้ในช่วงกลางวัน ส่วนระบบขนาดเล็กเกินไปก็อาจลดค่าไฟได้ไม่เต็มศักยภาพ ขนาดกำลังติดตั้งจึงควรคำนวณจากข้อมูลการใช้ไฟและพื้นที่จริงร่วมกัน
คุณภาพและความปลอดภัยของระบบ
โซลาร์เซลล์เป็นระบบที่ต้องใช้งานต่อเนื่องหลายปี การเลือกแผง อินเวอร์เตอร์ อุปกรณ์ป้องกัน และผู้ติดตั้งที่ได้มาตรฐานจึงมีความสำคัญไม่แพ้ราคาติดตั้ง รวมถึงควรมีระบบติดตามการผลิตไฟและบริการดูแลหลังการขายที่ชัดเจน
รูปแบบการลงทุน
รูปแบบการลงทุนในระบบโซลาร์เซลล์มีทั้งการลงทุนซื้อระบบเองและรูปแบบที่ผู้ให้บริการเป็นผู้ลงทุนให้ เช่น สัญญาซื้อขายไฟฟ้าระยะยาวหรือ PPA การลงทุนเองอาจมีค่าใช้จ่ายเริ่มต้นสูงกว่า แต่ธุรกิจจะเป็นเจ้าของระบบและได้รับผลประหยัดจากค่าไฟโดยตรง ส่วนรูปแบบ PPA ช่วยลดภาระเงินลงทุนเริ่มต้น โดยธุรกิจชำระค่าไฟที่ผลิตจากระบบตามเงื่อนไขที่กำหนดไว้
ผู้ประกอบการจึงควรเปรียบเทียบทั้งเงินลงทุน ค่าไฟที่คาดว่าจะประหยัดได้ ระยะเวลาคืนทุน อายุสัญญา การรับประกัน และผู้รับผิดชอบค่าบำรุงรักษา เพื่อเลือกรูปแบบที่เหมาะกับกระแสเงินสดและแผนการใช้สถานที่ของธุรกิจ
ธุรกิจที่ใช้ไฟกลางวันยิ่งมีโอกาสใช้โซลาร์เซลล์ได้เต็มประสิทธิภาพ
โรงงาน คลังสินค้า ธุรกิจค้าปลีก โรงแรม ร้านอาหาร และกิจการเกษตร ต่างมีศักยภาพในการติดตั้งโซลาร์เซลล์ เพราะมีการใช้ไฟในช่วงกลางวันหรือมีพื้นที่รองรับการติดตั้ง
อย่างไรก็ตาม ประเภทธุรกิจเป็นเพียงจุดเริ่มต้นในการประเมินเท่านั้น คำตอบว่าติดโซลาร์เซลล์แล้วคุ้มหรือไม่ ต้องพิจารณาจากบิลค่าไฟ พฤติกรรมการใช้พลังงาน สภาพพื้นที่ ขนาดระบบ และรูปแบบการลงทุนของแต่ละกิจการ
Energy Reform พร้อมให้คำปรึกษา วิเคราะห์การใช้ไฟ และออกแบบระบบโซลาร์เซลล์ให้เหมาะกับลักษณะธุรกิจ เพื่อให้พลังงานที่ผลิตได้ถูกนำไปใช้อย่างมีประสิทธิภาพและตอบโจทย์การลดต้นทุนในระยะยาว
